Puta Okçuluğu Genel Kuralları

TÜRK OKÇULUĞU FEDERASYONU
Puta Okçuluğu Genel Kuralları

Bu kurallar 2009 yılında Sivas, 2010 yılında Gümüşhacıköy ve 2011 yılında Biga’da yapılan koşulardan sonra ayrıntılı olarak oluşturulmuştur. Yapılacak değişiklikler Federasyonun web sitesinde yayınlanacaktır.

1) ATIŞ ALANI DONANIMLARI

1.1 PUTA

putaface

1.1.1 Açık ve kapalı alan koşularında kullanılacak olan puta üstte verilen şekildedir. [Hedef Yüzü]

1.1.2 Putanın dikine boyu;

  • Açık alan koşuları olan sabit ve uzaklaşan puta koşuları için; 150 cm
  • Kapalı alan koşuları için; 110 cm olarak ayarlanır.
  • Küçülen Puta yarışmasında puta dikine boyu 90,70,50,20 ve 10 cm olarak ayarlanır.

1.1.3 Kapalı alan koşularında Puta başlı başına bir hedef olarak hazırlanabileceği gibi puta resmi basılı hedef kâğıdı vb. hedef minderine yapıştırılarak da hazırlanabilir.

1.1.4 Hedef Minderlerine yapıştırılan puta kâğıdı
1.1.4.1 Gerek yuvarlak, gerekse kare biçiminde olsun, hedef minderinin ön yüzünün büyüklüğü, hedef yüzü üzerinde olan puta resminin tamamını kapsayacak şekilde olması gereklidir.
1.1.4.2 Hedef minderinin ya da onun herhangi bir parçası oka zarar verebilecek durumda ise üzeri kapatılmalıdır. Hedef minderine birden fazla hedef yüzü yerleştiriliyorsa, özellikle okların hedef minderini delip geçebileceği durumlar dikkate alınarak, hedef ayağının delen oklara zarar vermeyecek şekilde olmasına özel ihtimam gösterilmelidir.

1.1.5 Putanın ayrı hedef olarak hazırlandığı durumlar
1.1.5.1 Puta resminin sınırlarının tamamının okları kırmayacak ve okların delip geçemeyeceği şekilde hazırlanmış bir minder halinde hazırlandığı putadır.
1.1.5.2 Putanın ayrı hedef olarak hazırlandığı durumlar için puta arkasına okların kaçmaması için gerekli önlem alınmalıdır (perde, saman vb).
1.1.5.3 Ön ve arkasına keçe veya benzeri bir malzeme kaplanmış 10-20 cm kalınlığında sünger tavsiye olunur.

1.1.6 Yerleştirme
1.1.6.1 Açık alan koşularında putanın alt yüksekliği: Yerden 50 cm
1.1.6.2 Kapalı alan koşularında putanın alt yüksekliği: Yerden 70-80 cm arasında olarak ayarlanır.
1.1.6.3 Hedef minderinin ya da onun herhangi bir parçası oka zarar verebilecek durumda ise üzeri kapatılmalıdır. Okların hedef minderini delip geçebileceği durumlar dikkate alınarak, hedef ayağının delen oklara zarar vermeyecek şekilde olmasına özel ihtimam gösterilmelidir.

2) ATIŞ ALANI

2.1 Kulvarın atış çizgisine olan uzaklığı puta resmi kullanılan koşularda hedef minderinin tam altından, puta kullanılıyorsa putanın tam altından ölçülür.

2.2 Hata payı
2.2.1 Açık alan hareketli ve sabit puta koşusunda 90 metrede +- 30 cm
2.2.2 Kapalı alan koşularında +- 15 cm

2.3 Atış çizgisinin en az 3 metre gerisinde bir bekleme çizgisi işaretlenmelidir. Okçular atış sıraları gelmeden bekleme çizgisi içine giremezler. Atış sırasının geldiğinin belirtilmesi için sesli uyarı kullanılabilir.
2.4 Kapalı alan ve sabit puta koşularında birden fazla hedef kullanılarak koşunun hızı arttırılabilir.
2.5 Gerek görülürse birden fazla okçuya aynı hedefe atış yaptırılabilir. Bu durumda okçular arasında 80 cm mesafe olmak zorundadır. Atış bölgeleri işaretlenmelidir. Kapalı alanda böyle durumda putanın tam karşısına gelen noktanın sağ ve sol tarafına eşit şekilde atış yerleri belirlenir.

2.6 Okçu sayısı
2.6.1 Kapalı alan koşusunda aynı hedefe 2 den fazla
2.6.2 Açık alan koşusunda 4 ten fazla olamaz.

2.7 Halka açık alanlarda atış alanının çevresine seyircileri uzak tutmak için uygun bariyerler yerleştirilmelidir. Bu bariyerler bekleme çizgisinin en az 5 metre gerisinden başlar.
Aynı zamanda okçuların dikkatini dağıtacak hedef arkasında insan hareketi v.b.’ne izin verilmemelidir. Atış çizgisinden sonra hedefe kadar olan bölgede ve hedef arkasında kesinlikle insan olmamalıdır.
2.8 Koşularda 15 yaş üzeri erkek ve kadınlar birlikte yarışır puanlamaları ayrı yapılır. 15 yaş altı okçular birlikte yarışır puanlamaları ayrı yapılır.
Eleme turlarında;
2.9 Hedefler ikili gruplar halinde yerleştirilir. Final turlarında 2 ayrı hedef olabilir veya tek hedefe atış yapılabilir.
2.10 Takım karsılaşmaları (uzaklaşan puta da yapılmaz)için iki ayrı hedefe takımlar halinde atış yapılır.

2.11 Zaman Kontrolü Yapılması
Meydan Şeyhi şunları kontrol edecektir:
Her zaman diliminin başlangıç ve bitişini bir düdük veya benzeri bir cihazla duyurmak.
2.11.2 Yukarıdakilere ek olarak her zaman dilimini dijital saat, ışık, bayrak ve/veya diğer görsel cihazlarla da duyurmak.
(Eğer işitsel ve görsel zaman kontrol donanımının her ikisi de varsa, işitsel olana öncelik verilir.)

2.12 Çeşitli Donanımlar
Aşağıda listelenmiş donanımlar koşular için zorunludur ve diğer önemli turnuvalar için de önerilir. TURKOF yönetim komitesi koşu alanında nelerin olması gerektiğine karar verme yetkisine sahiptir:

2.12.1 Kapalı Alan:
2.12.1.1 Atış sırasını ve okçunun bağlı olduğu gurubu ve aldığı puanları gösteren bir düzenek. Bunun için perdeye ışıldak ile yansıtılan ve bilgisayara bağlanmış bir düzenek kullanılabilir.
2.12.1.2 Mümkünse eleme turlarında okçuların aldığı puanı anlık gösteren bir puanlama aleti olmalıdır.(mekanik veya dijital)
2.12.1.3 Takım koşularında kulübü gösterecek bir donanım olmalıdır.

2.12.2 Açık alan:
2.12.2.1 Bekleme çizgisinin arkasında uygun bir yere yerleştirilecek puan kâğıtlarının asılabileceği bir pano olmalıdır.
2.12.2.2 Sabit puta koşusu için hedefin yakınında puanlamacı için oktan korunan bir bölge olmalıdır.
2.12.2.3 Sabit putanın arkasında en az 50 metrelik bir boş güvenlik alanı olmalıdır.
2.12.2.4 Bu bölgede telsiz ile bekleyen ve sayıları masa hakemine bildiren bir görevli olacaktır.
2.12.2.5 Rüzgâr göstergesi olarak kullanılmak üzere rüzgâr bayrakları, herhangi bir hafif malzemeden ve kolayca görülebilecek renkte(örnek: sarı 20x30cm ) sabit putanın üstüne, ortaya gelecek şekilde yerleştirilecektir.
2.12.2.6 Atış yöneticisi için oturulabilecek yüksek bir platform bulunmalıdır.
2.12.1.7 Büyük turnuvalar için hoparlör donanımı gereklidir. Alan telefonları, telsizler ve benzeri aletler, görevlilerin haberleşmesi için en uygun araçlardır.
2.12.2.8 Tüm okçular, takım kaptanları, çalıştırıcı ve diğer çalışanlar için bekleme çizgisinde yeterince sandalye veya sehpa olmalıdır. Hakem sandalyeleri bekleme çizgisine konulmalıdır. Bekleme çizgisinde bekleyen yarışmacı atış çizgisine işaret verilmeden gelemez. Bu çizgilerde yarışmacıdan başka kimse bulunamaz. Ayrıca yarışma alanında yarışmacılar için ayrılan bölgeye başka herhangi bir kimse giremez.
2.12.2.9 Hedef yüzü veya hedefin ortasına çapı küçük olan bir televizyon kamerası yerleştirilebilir.

3) OKÇULARIN DONANIMLARI

Bu madde okçuların TURKOF müsabakalarında kullanmaları gereken donanımları belirtir ve düzenler. Kurallarla belirlenen özellikleri taşıyan donanımı kullanmakla sorumluluğu okçulara aittir. Şüpheli durumlarda okçudan donanımını hakeme göstermesi istenebilir.

TURKOF kurallarına aykırı donanım kullanan bir okçu diskalifiye edilebilir.

Aşağıda belirtilenler tüm farklı kategoriler için uygulanacak, izlenmesi gereken kurallardır:

3.1 Modern kıyafet ile yarışılamaz. Okçuların aşağıda sıralanmış kıyafetlerden birini tercih etmiş olmaları zorunludur:

  • Başta sarık, miğfer, börk (atış anında çıkarılabilir)
  • Üstte tarihi asker kıyafetlerinden herhangi birisi (sipahi, yeniçeri, solak gibi.) veya zırh olmalıdır.

3.2 Kullanılan bir yayın merkez penceresi olması yasaktır. Federasyona bağlı okçuların başka ülke yayları ile yarışmaya katılmalarına müsaade edilmez. Yaylar Hun, Tatar veya Türk yayı kopyaları olmak zorundadır.
3.3 Yay sentetik veya organik malzemeden yapılmış olabilir.
3.4 Yay üzerinde modern hiçbir aksesuar olamaz.
3.5 Yay üzerine işaret konulması serbesttir.
3.6 Ok üzerine çekiş uzunluğunu gösterir işaret konabilir.
3.7 TURKOF un düzenlediği yaya okçuluklarının tümünde ahşap gövdeli olmak kaydıyla istenilen türde ok kullanılabilir. Buna ek olarak, kullanılan okların temrenleri bıçaklı veya köşeli olamaz.
3.8 Ok ahşap bir şaft üzerine monte edilmiş uç, yelek ve arkalıktan oluşur ve istenirse ok üzerinde boyalı kısım bulunabilir. Her okun üzerinde okçunun ismi veya isminin baş harfleri bulunmalıdır.
3.9 Okçunun kirişi tutması, çekmesi ve bırakmasına yardım edecek her türlü zihgir eldiven, parmaklık ya da bandaj (plaster) kullanmasına izin verilir. TURKOF okçusu başparmak atışı dışında atış yapamaz.
3.10 Yay elinde eldiven ve benzeri giyilmesine kabzaya tutturulmaması kaydı ile izin verilebilir.
3.11 Menzil koşularında kabzaya muşamba sarmak bilek siperi kullanmak serbesttir. Kabzaya tutturulmuş siper ve mecra kullanmak yasaktır.
3.12 Okların hedefte hangi noktaya isabet ettiğini tespit etmek için dürbün, teleskop ve diğer yardımcı aletler kullanılabilir.
3.13 Numaralı gözlük ve güneş gözlükleri kullanılabilir. Ancak bunların hiçbiri üzerine monte edilmiş mikro mercek ve benzeri yardımcı araçlarla nisan almaya yardım edici nitelikte olmamalıdır.

3.14 Şu aksesuarlara izin verilir
3.14.1 Kolçak, sadak, tirkeş, miğfer, plaka veya zincir zırh,
3.14.2 Yayı yere bırakmak kesinlikle yasaktır. Yay taşıyan üçayak kullanılabilir.
3.14.3Kapalı alan müsabakalarında çekiş ağırlığı ağırlık 60 lbs’yi geçen yay kullanılamaz.

4) ATIŞLAR

4.1 Kapalı alan
4.1.1 Her okçu aksi belirtilmedikçe 5 okluk seriler halinde TURKOF’un önceden belirlenen setler sayısınca atış yapacaktır. Her sınıftan 16 okçu finale kalır diğerleri elenir. Finaller ikili eşleşmeler (1-16),(2-15),(3-14) halinde yapılır. (bkz. Kapalı alan özel kurallar)
4.1.2 Finalde son iki okçu sıra ile atış yapacak ve puanlama anlık yapılacaktır.

4.2 Açık alan
4.2.1 Uzaklaşan puta (ayrıntılar için Uzaklaşan Puta bölümüne bkz.)için atışlar tek tek yapılacaktır.
4.2.2 Sabit puta için 5’ lik seriler halinde TURKOF’ un koşu öncesi belirlediği set sayısınca atış 4.2.3yapılacaktır. İki kişinin finale kaldığı durumlarda finalistler son turda tek tek atış yaparlar. Puanlama anlık yapılır.(Ayrıntı için Sabit Puta Koşusu bölümüne bkz.)
4.3 TURKOF koşuları bir gün ya da birbirini izleyen iki günde yapılabilir. Eğer atışlar, bir günden fazla sürerse, ilk gün uzaklaşan puta ve sabit puta İkinci gün ise menzil koşusu yapılır.
4.4 Bir okçuya 5 okluk bir seriyi atması için tanınan süre iki (2)dakikadır.
4.5 Finalde tek tek atışlar sırasında bir ok için verilen en fazla süre 20 saniyeyi geçemez.
4.6 Belirtilen zamandan önce ya da sonra veya okçunun kendi sırasının dışında yaptığı atış, atış serisi içinde sayılır ve bu atış karavana kabul edilir.
4.7 Donanımda herhangi bir arızanın oluşması durumunda, okçu el kaldırarak bir adım
geriye çıkar. Bozuk olan donanımın tamiri veya değişimi için 10 dakikaya kadar ekstra zaman verilebilir. Okçu en kısa ve uygun zamanda bir hakemin gözetimi altında yapması gereken atışları tamamlar.
4.8 Ama hiçbir şekilde donanımda meydana gelen bir arıza turnuvayı 10 dakikadan fazla geciktiremez.
4.9 Atışlara başladıktan sonra, beklenmedik bir sağlık sorunu nedeniyle, okçu atışlara devam edemiyorsa, 15 dakika içinde sağlık personeli problemin ne olduğunu inceler ve okçunun devam edip edemeyeceğini bildirir. Okçu en kısa zamanda bir hakem gözetiminde eksik kalan atışlarını gerçekleştirir ama bu atışları için maksimum 15 dakika verilir.
4.10 Takım karsılaşmalarında okçu eksiğini giderirken takımın diğer üyeleri kendi atışlarını yapmaya devam edebilirler.
4.11 Engelliler dâhil, okçular, bağdaş kurarak, çift diz yerde, tek diz yerde veya ayakta ve desteksiz olarak atış yapabilirler. Duruş pozisyonu, her iki ayak çizgi arkasında yer alacak şekilde olmalıdır.
4.12 Hiçbir koşul altında ok tekrar atılamaz.
4.13 Okçu atış çizgisindeyken diğer okçuları rahatsız etmemek şartıyla takım yönetiminden elektronik olmayan sözlü bilgi alabilir.
4.14 Takım karsılaşmalarında, takımdaki okçular okçu ve çalıştırıcı atış çizgisinde olup olmadıklarına bakılmaksızın birbirlerine sözlü olarak yardım edebilir. Atış esnasında çalıştırıcı sadece çalıştırıcı alanından yardım edebilir.
4.15 Isınma atışları atış yöneticisinin kontrolü altında yapılacaktır. Atış yöneticisi atılacak ok sayısını belirler.(bak ısınma atışları).

4.16 ATIŞ SIRASI VE ZAMAN KONTROLÜ
4.16.1 Bir, iki, üç okçu aynı hedefe atış yapabilir.
Kapalı alan koşusunda aynı hedefe 2 den fazla
Açık alan koşusunda 3 ten fazla okçu olamaz.
4.16.2 TURKOF atışları serbest veya sıralı yaptırabilir.
4.16.3 Eğer birden fazla okçu sırayla bir hedefe ok atarsa, sıralama sağdan sola doğru olur.
4.16.4 Atış sırası, kiriş değişimi, donanımların ayarlanması veya gerekli tedavinin uygulanması amacıyla geçici olarak değiştirilebilir.
4.16.5 Final turunda (kapalı alan için)her okçu ayrı hedef tahtasına atış yapar ve puanlama yapmak ve ok toplamak için hedefe gidilmez. Her okçu atılan puanları inceleyip yazdıracak ve okları hedeften çekecek bir temsilci belirler. Oklar ikinci seriden sonra her seri okçuya geri verilir.
4.16.6 İkili dönüşümlü karsılaşmalar sırasında, ilk seride kimin önce atacağına kura ile hakem karar verir.

4.17. Takım Atışlarında
4.17.1 Takım koşularında (kapalı alan ve sabit puta için) Bir takım üç (3) okçudan oluşur.
Takımlar eleme usulü yarışırlar. Atılacak ok sayısı TURKOF tarafından takım sayısına göre belirlenir. (okçu başına 5 ten fazla olamaz).
4.17.2Takımlar kura ile eşleşir. Final turunda atış sırası kura ile belirlenir ve tek tek atış yapılır.
4.17.3 İki takımda atış çizgisi gerisinde üç okçuyla karsılaşmaya başlayacaktır. Okçuların sırası aralarında belirlenir. Takımı oluşturan üç okçu sıralamalarına kendileri karar vermek kaydı ile ok atacaklardır.
4.17.4 Oklar 1/1 2/2 3/3 şeklinde diğer takımın okçuları ile eşleşmeli ve sırayla atılacaktır.
Okçular puanlamalara iştirak edebilirler.
4.17.5 Takımlarında hiçbir sebep nedeniyle okçu değişimi yapılamaz.

4.18. Atış Süresi ve Zaman Kısıtlamaları
4.18.1 Okçuların sırayla attığı koşularda bir ok için 20 saniye, serbest atışlarda ise 5 ok için 2 dakika sınırlaması kuraldır.
4.18.2 Bazı istisnai durumlarda verilen süreler uzatılabilir. TURKOF buna yetkilidir.
4.18.3 Meydan Şeyhi sesli ikaz ile atışları başlatır ve sonlandırır. Bunun için düdük kullanabilir.
4.19.4 Eğer bir seri atılırken herhangi bir nedenden dolayı atış geçici bir süreyle durdurulduysa, zamanlama tekrar ayarlanır.

5) PUANLAMA

5.1 Her bir hedefte yeterli sayıda puanlayıcı olmalıdır.
5.2 Bir ok, ok gövdesinin hedef yüzündeki pozisyonuna göre puanlanır. Eğer okun gövdesi iki ayrı puanlama bölgesindeki herhangi bir bölme çizgisine değerse, o ok temas ettiği iki bölgeden yüksek olanı seklinde puanlanır.
5.3 Ok putanın yanal alanına saplanırsa puan alınamaz. Ancak dış çizgi üzerine isabet etmişse puan alır.
5.4 Ne oklara nede hedef yüzüne hedefte ki tüm okların değeri kaydedilene kadar dokunulamaz.
5.5 Eğer hedefte ya da ona yakın bir bölgede gerekli olan sayıdan fazla sayıda ok olduğu görülürse, yalnızca en yüksek değerdeki puan silinir. Bunu tekrarlayan okçular (ya da takımlar) elenebilirler.
5.6 Bölme çizgileri kopmuşsa ya da bölme çizgileri ok tarafından kaydırılmışsa o okun puan değerini saptamak için hayali bir çizgi kullanılır.
5.7 Hedef yüzünde ki her ok deliği, oklar puanlanıp hedeften çekildikten sonra uygun bir şekilde işaretlenir.
5.8 Hedefi delip geçen veya hedef yüzü üzerinde gözükmeyecek kadar derine inmiş olan oklar sadece hakem tarafından puanlanabilir. Bu durumda hakem hemen uyarılmalıdır.
5.9 Hedefin puanlama alanında birden fazla işaretlenmemiş delik olursa, okçunun delip geçen oku bu deliklerden değeri en düşük olan deliğin puan değerine göre puanlanır.

5.10 Bir ok;
5.10.1 Hedef tahtasına vurur ve geri düşerse, puan alamaz.
5.10.2 Hedefte bir okun sarktığını ve düşmek üzere olduğunu fark eden okçu atışını keser ve bayrakla ilgili hakeme haber verir. Atış durdurularak hakem ve isteyen okçunun nezaretinde ok puan yeri değerine göre yerleştirilir.
5.10.3 Oklardan biri diğerini ikiye ayırarak saplanırsa alttaki okun puan değerini alır.
5.10.4 Bir ok bir başka oka çarparak yön değiştirirse hedef yüzü üzerinde nereye saplanmışsa o puan değerini alır.
5.10.5 Bir ok bir başka oka çarparak düşerse puan alamaz.
5.10.6 Okçu kendi hedef yüzü dışında bir hedef yüzüne atış yaparsa, o serinin bir parçası olarak kabul edilir ve karavana olarak puanlanır.
5.10.7 Puanlama alanının dış çizgisinin dışında kalan hedef yüzü bölgesi varsa karavana olarak puanlanır.
5.10.8 Çarpıp geri düsen oklar koşuyu durdurmaz.
Yerden sekip saplanan oklar karavana kabul edilir.
5.10.9 Atış yöneticisi, puanlama yapıldıktan sonra, atışa devam edilmesi için bir işaret vermeden önce hedeflerde hiç ok kalmadığından emin olmalıdır.
5.10.10 Puan kâğıtları puanlayıcı ve okçu tarafından imzalanır. Böylece okçu her okun puan değerini kabul ettiğini gösterir. Eğer puanlayıcı aynı zamanda atışta yapıyorsa onun puan kâğıdının aynı hedefte atış yapan bir okçu tarafından imzalanması gereklidir.

5.11 Beraberlik durumunda sıralama için aşağıda ki sıralama kıstasları takip edilir:
5.11.1 Kapalı alan bireysel koşu finalinde ilk tur sonrası(5+5) beraberlik devam ederse setler yinelenir yine beraberlik olursa üst yuvarlağa tek atışlar okçulardan biri elenene kadar yapılır. Beraberlik serisi 3 ten fazla uzarsa meydan şeyhi tarafından putanın en üstü atışı yaptırılır. (puta vurulmak zorundadır)Üstteki ok kazanır.
5.11.2 Kapalı alan takım koşusu finalinde beraberlik olması halinde 3 okçu alt ve üst yuvarlağa 1 er ok atarak taraflardan biri galip gelene kadar yarışacaktır. Beraberliklerin 3 seriden fazla uzaması halinde meydan şeyhi tarafından takımın seçeceği birer okçuya putanın en üstü atışı yaptırılabilinir.
5.13 Sabit puta beraberliğinde finalistler tek tek bir tanesi galip gelene kadar atış yaparlar. 5.13.1Beraberliğin uzaması durumunda meydan şeyhi tarafından putanın en üstü atışı yaptırılabilir.
5.14 Turnuva sonunda Meydan Şeyhi sonuçları tüm katılımcılara açıklamak zorundadır.

6) ATIŞ KONTROLÜ VE GÜVENLİK

6.1 TURKOF tarafından her koşu için bir “meydan şeyhi” görevlendirilir.
6.2 Mümkünse bu kişi hakem olmalıdır ve atışlara katılmamalıdır. Ancak TURKOF un izni ile atışlara katılabilir.
6.3 Organizatörler tarafından gerekli görülürse meydan şeyhine görevlerini yerine getirebilmesi için yardımcı da görevlendirilebilir.

6.4 Meydan şeyhi gerekli gördüğü her türlü güvenlik önlemlerini tesis etmeli ve uygulamalıdır, görevleri aşağıdakileri içerir;
6.4.1 Atışların kontrolü, zamanlamanın düzenlenmesi ve okçuların atış çizgisine geliş sıraları.
6.4.2 Ses donanımlarının denemelerinin yapılması, basın mensuplarının v.b. çalışmalarının organize edilmesi, böylece okçuların rahatsız edilmemesinin sağlanması.
6.4.3 Seyircilerin bariyerlerin arkasında kaldığından emin olunması.
Seyirciye yarışla ilgili bilgiler verilmesi.
6.4.5 Acil bir durumda bütün atışların durdurulması için sayısı 3 olan sesli sinyal verilecektir. Eğer atış herhangi bir sebeple durdurulursa, atısın devam ettirilmesi için bir sesli sinyal verilecektir.

6.5 Atışlar başladıktan sonra gelen okçular, geç kalış nedenlerinin kendi kontrolleri dışında bir sebepten kaynaklandığını meydan şeyhine ispatlayamadıkça koşudan elenirler. Atış başladıktan sonra gelenler o koşuya katılamazlar.
6.6 Atış çizgisinin dışında hiç bir okçu yayını oklu ya da oksuz geremez. Yayını meraklılara veremez.
6.7 Eğer bir okçu yayını okla çekerken, atışlar başlamadan önce ya da mesafeler arasındaki molalarda, kasıtlı atış yaparsa, koşudan ihraç edilir.
6.8 Atışlar yapılırken sadece kendi atış sırası olan okçular atış çizgisi üzerinde bulunabilirler. Medya için ayrı bir alan tesis edilir.
6.9 Diğer bütün okçular donanımlarıyla birlikte bekleme çizgisinin gerisinde kalırlar. Bir okçu atışlarını bitirdikten sonra hızlı bir şekilde bekleme çizgisinin gerisine geçer.
6.10 Hiçbir okçu izinsiz olarak başkasının malzemelerine dokunamaz. Ciddi durumlarda ağır cezalar uygulanabilir.
6.11 Okçuların bulunduğu alanlarda sigara ve alkollü içecek içilemez.
6.12 Okçu, hakemlerin bilgisi dâhilinde bile olsa, okun kazayla bırakıldığı durumlarda güvenli bölgenin gerisine (perde, duvar v.b.) ya da güvenlik donanımlarına gitmesine sebep olacak şekilde çekiş yapamaz. Eğer okçu bu şekilde atış yapmakta ısrarcı olursa, meydan şeyhi tarafından ihraç edilir.
6.13 Menzil koşusunda “ya hak” şeklinde bağırmak dışında nara atmak, yarışma esnasında spikerlere demeç vermek yasaktır.
6.14 Ayrıca yarışmacılar arasında meydana gelen tartışmalarda tartışan yarışmacılar yarışmadan ihraç edilirler. Yarışmacıların birbirinin malzemesini ya da tekniğini sorgulamasını, alay etmesi yasaktır.
6.15 Yarışmadan önce idman atışı izni verilebilir. Bunun için yer federasyonca belirlenir. Bunun dışında ok atılamaz.

7) KURALLAR ve İHLALLER

Aşağıda, kurallara uymadıkları ve/veya gerekli şartları sağlamadıkları durumlarda okçulara ve görevlilere verilecek cezalar listelenmiştir.

7.1 Uygunluk ve diskalifiye olma durumları
7.1.1 TURKOF tüzüğü ve kurallarına uygun olmayan okçular TURKOF müsabakalarında yarışamazlar.
7.1.2 Bu kurallardan herhangi birini çiğnemekten suçlu bulunan bir okçu koşudan ihraç edilebilir ve kazandığı herhangi pozisyonu kaybedecektir.
7.1.3 TURKOF kurallarına uymayan bir donanım kullanarak yarıştığı tespit edilen bir okçunun puanları silinerek diskalifiye edilecektir.
7.1.4 Gerektiğinden fazla sayıda ve tekrarlayan şekillerde ok atan okçu veya takımların puanları silinerek diskalifiye edilecektir.
7.1.5 Kuralları bilerek ihlal ettiği ispatlanan bir okçu koşudan ihraç edilebilir ve kazandığı herhangi pozisyonu kaybedecektir.
7.1.6 Bir okçu, hakemlerin bilgisi altında dahi olsa, okun koşu alanı dışına gitmesine neden olacak atış tekniği ve malzeme kullanamaz. Eğer okçu bu şekilde atış yapmakta ısrarcı olursa, meydan şeyhi tarafından sahadan çıkarılır.
7.1.7 Eğer bir okçu, atış çizgisini çok az asarsa, hakem ikaz eder okçu atış çizgisinin gerisine dönerek atışına yeniden başlamalıdır. İkaza uymayıp okçulardan biri okunu atarsa o ok karavana yazılır.

7.2 Uyarılar
Birden fazla uyarı alan ve sıralanan ve aşağıdaki TURKOF kurallarını ihlal eden veya hakemin direktiflerine ve kararlarına uymayan okçular, meydan şeyhi tarafından koşudan ihraç edilirler.
7.2.1 Okçuların bulunduğu alanlarda sigara içilemez, alkol alınamaz.
7.2.2 Hiçbir okçu, diğerinin donanımına onun izni olmadan dokunamaz.
7.2.3 Atış çizgisinin dışında hiç bir okçu yayını oklu geremez.
7.24 Atış esnasında, sadece atış sırası kendinde olan okçular atış çizgisi üzerinde durabilir.
7.2.5 Atış sinyali verilene kadar okçular yay kolunu kaldıramazlar.
7.2.6 Ne oklara nede hedef yüzüne hedefte ki tüm okların değeri kaydedilene kadar dokunulamaz.
7.2.7 Okçu, hakemlerin bilgisi dâhilin de bile olsa, okun kazayla bırakıldığı durumlarda güvenli bölgenin gerisine (perde, duvar v.b.) ya da güvenlik donanımlarına gitmesine sebep olacak şekilde çekiş yapamaz. Eğer okçu bu şekilde atış yapmakta ısrarcı olursa, hakem heyeti başkanı ya da atış yöneticisi tarafından sahadan çıkarılır.
7.2.8Okçular koşu bölgesinde meraklılara yaylarını veremez atış gösteremez.

8) DEĞERLENDİRME

Hakemlerin görevi koşuların TURKOF Tüzük ve Kurallarına göre yapılmasını sağlamaktır.
Hakemlerin sorumlulukları aşağıdaki gibidir:

8.1 Hakemler, hedeflerin uzaklıklarını, dizilişlerini, tüm hedef tahtalarının aynı düzgün açıyla yerleştirildiğini, puta veya puta yüzlerinin yerden ya da zeminden yüksekliklerini kontrol ederler ve tüm hedeflerin aynı şekilde olduğundan emin olurlar.
8.2 Atış alanı için gerekli tüm donanımları kontrol etmelidirler.
8.3 Koşulardan önce koşu programında belirlenen bir zaman diliminde), koşu sırasında ya da koşudan sonra okçuların donanımlarını kontrol etmelidirler.
8.4 Hakemler atışı kontrol etmelidirler.
8.5 Hakemler puanlamayı kontrol etmelidirler.
8.6 Hakemler Meydan Şeyhi’ne herhangi bir soru(n)da danışabilirler.
8.7 Herhangi bir yanlış davranış ya da anlaşmazlık durumunda kontrolü elinde tutmalı ve disiplin kuruluna durumu sevk etmelidirler.
8.8 Hakemler Meydan Şeyhi ile irtibat halinde olmalıdırlar. Gerekirse (elektrik kesintisi, ciddi bir kaza) atışa mani olmalıdırlar (3 uzun düdük). Bunu yaparken de günün programına uyduklarından emin olmalıdırlar.
8.9 Takım Kaptanlarının isteklerini gerekli ve uygulanabilirse dikkate almalı ve gerekli işlemi yapmalıdırlar.
8.10 Koşunun yapılma ve uygulanma sekli konusunda okçuların sorularını cevaplamalıdırlar. Bu sorular geciktirilmeden anında sorulmalıdır ve bu tür itiraz niteliği taşıyan sorular özellikle ödül töreni öncesinde sorulmalıdır. Hakemlerin ya da Meydan Şeyhi’nin kararı son karar olarak kabul edilir. Bu karara itirazlar koşu sonrası TURKOF’ a yapılır.
8.11 Koşu sonuçları deftere kaydedilerek meydan şeyhi ve hakemlerce tutanak altına alınır.

9) SORU VE İTİRAZLAR

9.1 Oklar çekilmeden önce, hedef tahtasında okçu hedefteki herhangi bir okun değeri hakkında hakeme soru sorabilir veya itiraz edebilir.
9.2 Hakemin kararı son karardır.
9.3 Oklar çekilmeden önce puan kartında fark edilen bir hata düzeltilebilir; ancak düzeltme bir hakem tarafından paraflanmalıdır. Puan kartı ile ilgili tüm itirazlar ilgili hakeme yapılır.
9.4 Atış alanı donanımları hatalı ya da hedef yüzü eskimiş ve/veya zarar görmüş ise okçu ya da takım kaptanı hakemlerden hatalı/eskimiş donanımın değiştirilmesini ya da düzeltilmesini talep edebilir.
9.5 Atış ya da okçu ile ilgili sorular koşunun bir sonraki ayağından önce hakemlere bildirilmelidir.

10. TEMYİZ, ÖDÜL, GEREKSİNİMLER, GÖREV TANIMLARI
10.1Temyiz başvuruları okçu veya bağlı bulunduğu kulüp tarafından TURKOF a yapılır.

10.2 ÖDÜLLER
10.2.1 Puta koşularında sadece 1. ye ödül verilir. Uluslar arası yarışmalarda en iyi yerli okçu ödülü verilebilir. TURKOF teşvik amaçlı özel ödüller ihdas edebilir. (En genç okçu, vb)
10.2.2 Erkekler, kadınlar, 15 yaş altı ve takım birincileri ödül alırlar.

10.3 İNSAN KAYNAKLARI
Meydan şeyhi; Her türlü ihtilafta tam yetkili kişidir. Her yarışma için TURKOF başkanı tarafından belirlenir. Başkan kendisini Meydan Şeyhi olarak yetkilendirebilir. Meydanı, okçuları, donanımı kontrol eder ve gerekli gördüğü müdahaleyi yapar. Meydan şeyhi ayrı bir yerde kendisi için hazırlanan yüksek bir yerde oturur. Seyirci için gerekli açıklamaları yapar. Bunu kendi veya bir görevli aracılığıyla yapabilir.

Hakem(en az bir); koşuların kurallara uygun bir şekilde yürütülmesini sağlar. Çıkan sorunlarda Meydan şeyhi ile istişare eder. Yarışmacı ise en son yarışır.
Puta görevlisi (puanlama için) her putaya bir kişi,
Sayı tablosu ve masa hakemleri (2 kişi); Hakemden aldığı puanları kâğıda veya bilgisayara kaydeder. Üst tura geçenleri belirler ve hakeme bildirir.

10.4 MALZEME GEREKSİNİMİ

  • Bilgisayara bağlı monitör ve perde
  • Mümkünse dijital sayı levhası (finaller için)
  • Puanlama kâğıtları (her okçu ve takım için birer adet)
  • Meydan şeyhi ve hakem için düdük (boru çaldırılabilirse daha şık olur)
  • 3 metre çizgisi arkasında okçuların oturabilmesi ve malzeme koyabilmesi için yeterli masa ve sandalye.
  • Sayı tablosu yönetmenleri için masa ve sandalye
  • Mümkünse hoparlör.
  • Meydan Şeyhi için ayrılmış bir masa.

11) Kapalı Alan Koşuları Özel Kuralları

  • Erkek, kadın, 15 yaş altı ve takım olarak üç gurupta yapılır.
  • Eleme turu öncesi atışlar karışık sistemle yapılır. Finallerde her okçu kendi gurubunda yarışır.
  • Eleme turlarına kalacakları belirlemek için TURKOF un önceden belirlediği set sayısınca her sette 5 ok atılır.

11.1 Puanlama:

  • Üst yuvarlak ve kuyruğu çizgi dahil 4 puan
  • Alt yuvarlak ve kuyruğu çizgi dahil 3 puan
  • Putanın diğer bölgesi çizgi dahil 1 puan olarak hesaplanır.

11.2 Eleme turlarına kalacak Okçu sayısının ayarlanması:

  • Bir gurupta 32 ve üzeri okçu yarışıyor ise 16
  • Bir gurupta 31-16 arasında okçu yarışıyor ise 8
  • Bir gurupta 15-8 arasında okçu yarışıyor ise 4
  • Bir gurupta 7-3 arasında okçu yarışıyor ise 2 okçu eleme turlarına kalır.

11.3 Eşit puan alanlar arasındaki sıralamayı belirlemek için üst yuvarlağa 5 er ok atarak tekrar yarışılır. Meydan şeyhi gerekli görürse kuraya başvurabilir.
11.4 Guruplarda bu sayının altında yarışmacı varsa elenen olmadan üst tura çıkılır. Tekli sayıda okçunun eleme turuna kalması halinde birinci sıradaki okçu doğrudan üst tura çıkar.
11.5 Eleme turu eşleşmeleri şu şekilde yapılır;
1/16, 2/15, 3/14 ve 1/8, 2/7, 3/6, 4/5 ve 1/4, 2/3

11.6 Eleme turu atışları;

  • Aksi belirtilmemiş ise her okçu iki set halinde( 5+5) 10 ok atacaktır. Meydan şeyhi atılacak set sayısının belirlenmesinde tek söz sahibidir.
  • Eleme atışları iki ayrı putaya veya aynı putaya yaptırılabilir. Aynı putaya atılıyor ise oklar sıra ile atılır.
  • Puanı düşük olan ilk atacaktır.
  • İlk sette üst yuvarlağa ikinci sette alt yuvarlağa atış yapılacaktır.
  • Üste yapılan atışlarda sadece 4 ve 1, alta yapılan atışlarda sadece 3 ve 1 puan olacaktır.
  • Beraberlik halinde setler bir kez tekrar yapılır. Yine beraberlik olursa üst yuvarlağa tek tek atış yapılır. Beraberlik 3 ten fazla uzarsa hakem putanın en üstü atışı yaptırabilir. Bu durumda putada en üst noktayı vuran okçu üst tura çıkar.

11.7 Final yarışmaları için diğer putalar uzaklaştırılarak tek puta bırakılır. Atışlar sağdan sola sıra ile tek tek yapılır.
İlk turda düşük puan alan ilk sırada atar.
Puanlama anında sayı tabelasında gösterilir veya anons edilir.
Final turu beraberlikleri eleme turlarındaki şekilde sonuçlandırılır.

11.8 Takım yarışmalarında takım okçusunu takım kaptanı belirler ve yarışmadan önce belirtilen zamanda 3 asil bir yedek ismi görevlilere bildirir.
Eleme turu öncesi yarışmada 4 ten fazla takım varsa sıralamaya göre 4 takım yarı finale çıkacaktır.
4 ten az sayıda takım varsa yarışma yapılmaz.
Eleme turuna kalacak takımların belirlenmesi;
Takım oyuncuları sıra ile iki set halinde (5+5) alt ve üst yuvarlağa atış yaparlar. En iyi ilk 4 takım yarı finale kalır.

11.9 Beraberlik halinde sıralamanın belirlenmesi;
Eşit puanlı takımlar sıralamanın belirlenmesi için aralarında sadece 1 kişi seçerek 5+5 atışını tekrarlar.
Beraberliklerin uzaması halinde Meydan Şeyhi putanın en üstü atışı yaptırabilir. Atış sırasını kura ile belirleyebilir.
Eleme turu(yarı final) için iki ayrı puta hazırlanır.
Eleme turlarında (yarı final ve final) sadece 5 er ok atılır. Okçular putada istedikleri yere atış yapabilir.
Finalde iki ayrı puta kullanılır ve puanlama anlık olarak sayı tablosunda gösterilir veya anons edilir.
Beraberlik halinde bozulması için önceden bahsedildiği gibi davranılır.

11.10. KÜÇÜLEN PUTA YARIŞMASI

  • Dikine boyu 90.70.50.20 ve 10 cm olan 5 adet puta resmi hazırlanır.
  • Yarışmacılar kayıt sırasına göre tek tek çağırılarak atış yaptırılır.
  • 90 ve 70 cm için ikişer ok 50 ve üzeri için 3 ok hak verilir.
  • Tek vuruş üst tura çıkmak için yeterlidir.
  • Daha küçük putayı vuran okçu kazanır.
  • Beraberliklerin uzaması halinde Meydan Şeyhi putanın en üstü atışı yaptırabilir.

12. AÇIK ALAN KOŞULARI ÖZEL KURALLARI

  • Erkek, kadın, 15 yaş altı ve takım olarak üç gurupta yapılır.
  • Puta boyu 150 cm olacak şekilde ayarlanır.
  • Puta özellikleri ve yerleştirilmesi için bknz. 1nolu madde.

12.1 UZAKLAŞAN PUTA KOŞUSU
12.1.1 Okçu sayısının azlığı ve çokluğu göz önüne alınarak puta 25 veya 30 metreye konularak başlanır.
12.1.2 Okçu sayısının azlığı ve çokluğuna göre puta 5’ er veya 10’ ar metre geriye götürülür.
12.1.3 Yukarıdaki durumlarda Meydan Şeyhi tam yetkilidir.
12.1.4 Yarışmacılar erkek, kadın, 15 yaş altı olan guruplar halinde tek tek anons edilirler.
12.1.5 Üst tura çıkmak için puta yüzüne saplanan tek ok yeterlidir.
12.1.6 50 metreye kadar 3 ok 50 ve üstü için 4 ok hak verilir.
12.1.7 Yarışmanın planlanan güvenlik mesafesinin üzerine çıkması halinde Meydan Şeyhi putayı sabitleyip 5 er okluk final oynatır.

12.2. SABİT PUTA KOŞUSU (Ferdi)

Her ok bir puan değerindedir.

12.2.1 Putanın hangi uzaklığa konacağı yarışmanın en az 2 ay öncesinden TURKOF tarafından belirlenir ve ilan edilir.
12.2.2 Okçu sayısının azlığı ve çokluğuna göre 5 er okluk setler halinde yarışılır.
12.2.3 Okçu sayısının azlığı veya çokluğuna göre puta karşısına aralarında 80 cm mesafe olacak şekilde 3 veya 4 okçuya kadar müsaade edilebilir.
12.2.4 Oklar genel kurallarda ifade edilen şekilde sırayla ve belli sürede atılır.
12.2.5 En fazla sayı yapan okçu yarışmayı kazanır.
12.2.6 Birden fazla sayıda aynı sayıyı yapan okçular tekrar yarıştırılırlar.
12.2.7 Uluslararası yarışmalarda Türk birincinin belirlenmesi için aynı şekilde beraberlik bozma atışları yaptırılacaktır.
12.2.8 Koşunun belirlenen süreden fazla uzaması halinde Meydan Şeyhi finalistlere putanın en üstü atışı yaptırabilir. Bu durumda eşit sayı yapan kişiler arasında oku en yukarda olan okçu birinci olur.

14. MENZİL KOŞUSU

  • Her okçu ayak çizgisinin arkasından önceden belirlenmiş sayıda ok atar.
  • Salkı düşmeyen en uzaktaki ok sahibi koşuyu kazanır.
  • Koşu limitli ve limitsiz olarak iki ayrı kategori de yapılır.
  • Meydanın topografik durumuna göre yay gücü limitleri önceden belirlenir ve ilan edilir.
  • Atışın geçerli olması için okun ayaklı düşmesi (saplanmış olması) gereklidir.