Menzil Taşları Üzerine Saha Araştırmaları

harita_folded_500Okçuluk Risaleleri dışında, Cumhuriyet döneminde Okmeydanı menzil taşları üzerine bilinen ilk saha araştırması Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından İ. Fazıl Ayanoğlu’na hazırlatılan 1974 tarihli “Okmeydanı ve Okçuluk Tarihi” adlı eserdir. Bu eserde 114 civarı menzil taşının tarifi, fotoğrafı ve kitabelerinin yeni Türkçe çevirisi yer almıştır. Eser bu yıllardaki envanteri göstermesi açısından önemlidir, ancak önemli hataları da barındırmaktadır.

Mimar Şinasi Acar tarafından 2000’li yılların ortalarına doğru yapılan ikinci çalışmada, hem günümüze kalan taşların yerleri tekrar tespit edilmiş, hem kitabeleri doğru şekilde açıklanmış, hem de ebced hesabı ile taşların tarihleri tekrar hesaplanmıştır. Acar’ın uzun ve zahmetli saha araştırması, 2006 yılında “İstanbul’un Son Nişan Taşları” adı ile kitaplaşmış ve eserde 23’ü Okmeydanında olmak üzere ancak 27 menzil taşı yer alabilmiştir.

2005 yılı Şubat ayında Acar’ın notları ve ek harita olanakları ile Okmeydanı bölgesinde araştırmalara başlayan Z. Metin Ateş, bu listeye 5 adet daha menzil taşı eklemiş, Şinasi Acar’ın bir kömürlük içerisinde olduğunu işaret ettiği Çuhadar Kara Hasan Paşa menzil taşını da ortaya çıkarmıştır.

Acar’la, Ateş’in menzil taşları üzerine yapılan çalışmaları devam etmiş, birlikte WTAF 2008 Akademik seminerinde sunulan “Monuments and Units in Turkish Flight Shooting” makalesini ve 2009 yılında da “gez” birimini kanıta dayalı açıklayan literatürdeki tek çalışma olan “Gez Uzunluğu Ne Kadardı?” (Yapı Dergisi) yayınlamışlardır.

Ommeydanındaki saha araştırmaları halen mevcut taşların durumu, yeni taşların tespiti, kırılmak sureti ile yapılarda kullanılan taşların kaydedilmesi şeklinde devam etmektedir.

Aşağıdaki bağlantıya tıklayarak indirebileceğiniz PDF belgede, bölgeye yapacağınız menzil taşları gezinizde kullanabileceğiniz harita ve kitabe açıklamaları yer almaktadır. Belgeyi A3 kağıda çift taraflı bastırarak, katladığınız takdirde okuması kolay ve bir duruma gelecektir.

PDF Belgesini İndirmek İçin Tıklayınız (3 MB)